Nieuwsbrief

Nieuwsbrief September 2016

Beste mensen,
Ik hoop dat iedereen van een heerlijke zomervakantie heeft kunnen genieten! Zelf ben ik na 3 weken jungles, vulkanen, tempels, rijstvelden en stranden in Indonesië weer helemaal klaar om er tegenaan te gaan. Afgelopen week was de eerste plenaire vergadering van het nieuwe politieke jaar in de democratische 'jungle' van Straatsburg, waar orang-oetangs, olifanten en slangen werden ingeruild voor mijn collega's uit 28 verschillende landen en vele verschillende politieke stromingen. Een belangrijke week, met onder andere de 'State of the Union' toespraak van Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker, waarin hij de plannen van de Europese Commissie voor het komende jaar aankondigde. Ook moest ik met mijn collega's uit de commissie Justitie en Binnenlandse Zaken de nieuwe Britse Eurocommissaris bevragen om te bepalen of hij geschikt bevonden kon worden voor zijn nieuwe functie. Dat alles en nog veel meer in deze nieuwsbrief!

Groeten,

Jeroen

Bredere samenwerking in de EU en nationale belangen opzijschuiven

Dat is de boodschap die Jean-Claude Juncker, Voorzitter van de Europese Commissie, uitdroeg tijdens zijn toespraak over de zogeheten Staat van de Unie. Tijdens zijn sobere, maar inhoudelijk bijzonder sterke toespraak in het Parlement presenteerde hij een concrete, positieve agenda voor de komende 12 maanden.

Voorzitter Juncker wond er geen doekjes om en gaf toe dat de EU zich in een crisissituatie bevindt. Een crisissituatie die mede wordt ingegeven door de grote onenigheid tussen de lidstaten zelf. Nationale regeringen zijn meer bezig met verkiezingen in het eigen land of met (de angst voor) populisme, dan dat er samen met de Europese instituties naar oplossingen wordt gezocht. Sommige problemen kunnen nu eenmaal alleen worden opgelost als de lidstaten constructief en nauw met elkaar samenwerken.

Deze samenwerking is hoog nodig als het gaat om het Europees veiligheidsbeleid, dat wat mij betreft Europese prioriteit nummer 1 moet zijn. Het verstevigen van de Europese grenzen is een zwaartepunt in dit debat, zeker nu de nieuwe Europese Grens- en Kustwacht ingesteld wordt. Ik ben daarom erg benieuwd naar het voorstel dat de Commissie in november zal presenteren over een Europees Reis Informatie Systeem. Voor iedereen die wel eens in de Verenigde Staten op vakantie is geweest, dit zal de Europese tegenhanger van het ESTA systeem worden. Een extra controle vooraf dus van iedereen die vanuit andere landen zonder visum naar Europa reist. Een extra veiligheidsmaatregel die wat mij betreft zeker geen overbodige luxe is!

Daarnaast ben ik blij om te horen dat Commissievoorzitter Juncker ook het belang van een sociaal Europa noemt. Waarbij hij benadrukte dat Europeaan zijn ook betekent dat voor iedereen dezelfde spelregels gelden, en dat er op de Europese interne markt dus geen plaats is voor uitbuiting van buitenlandse werknemers of verdringing op de arbeidsmarkt. Concurrentie moet plaatsvinden op basis van kwaliteit in plaats van prijs, en daarom moeten werknemers gelijk loon voor gelijk werk op dezelfde plaats krijgen, ongeacht nationaliteit. Ik ben dan ook blij dat de Europese Commissie stevig achter het voorstel voor een nieuwe detacheringsrichtlijn blijft staan.

De hele toespraak van Jean-Claude Juncker is hier terug te lezen.


Julian King is nieuwe Eurocommissaris voor Veiligheidsunie
De Brit Julian King is sinds deze week de nieuwe Eurocommissaris voor de Veiligheidsunie. Tijdens een drie uur durende hoorzitting, waarmee deze Straatsburgweek begon, hebben we hem ondervraagd en getest op alle mogelijk beleidsterreinen waarover zijn mandaat zal gaan. Denk hierbij aan de bestrijding van cybercrime, terrorisme en mensenhandel, het beschermen van kritieke infrastructuur, en het voorkomen van radicalisering. Een voor een belangrijke en ook actuele problemen. De nadruk van zijn mandaat zal komen te liggen op het invoeren van de gemaakte afspraken en het afstemmen van beleid tussen de lidstaten. Sterke Europese leiding is hierbij onontbeerlijk en ik ben dan ook zeer tevreden dat naast goede plannen er ook een ervaren persoon op deze onderwerpen wordt gezet om de lidstaten actief aan te zetten hun afspraken na te komen.

De net verkozen Eurocommissaris was hiervoor ambassadeur van Groot-Brittannië in Frankrijk. Dat hij over diplomatieke vaardigheden beschikt, werd goed duidelijk tijdens de hoorzitting. Hij was zich zeer bewust van de vele gevoeligheden in deze dossiers en slalomde behendig om de valkuilen heen. Deze vaardigheden zal hij in de komende maanden ook nodig hebben aangezien hij met een mondig parlement en een tegendraadse Raad aan de slag zal moeten. Tijdens de hoorzitting vroeg ik hem naar het spanningsveld tussen zijn werk als (Britse) Eurocommissaris onder andere verantwoordelijk voor Europol en de aankomende Brexit.


Ierse staatssteun aan Apple onacceptabel
In augustus is Ierland berispt door de Europese Commissie voor het geven van ongeoorloofde staatssteun aan Apple. Het bleek immers dat door middel van twee zogenaamde ‘rulings’ (belastingafspraken) de vennootschapsbelasting voor Apple aanzienlijk en kunstmatig laag gehouden is. Apple betaalde hierdoor in 2014 niet meer dan 0,005% belasting over haar Europese winst.

Op zich is een fiscale ‘ruling’ volkomen legaal, omdat het ondernemers duidelijkheid geeft over hoe belasting zal worden berekend. Zeker in grote of complexe ondernemingen is dit niet gemakkelijk. Bij internationaal opererende firma’s moet ook worden vastgesteld wáár de winst is gemaakt. Dit wordt vastgelegd in de belastingafspraak.
Het is echter niet toegestaan dat de fiscus de ene onderneming op een andere manier behandelt dan overige ondernemingen. Uit het onderzoek van de Commissie blijkt dat dit is gebeurd. Op papier werd alle winst gegenereerd door het “hoofdkantoor”. In werkelijkheid bleek dat dit een leeg gebouw was zonder werknemers, en helemaal niet de capaciteit had om de activiteiten uit te voeren die er zouden plaatsvinden. Enkel de Ierse vestigingen van twee dochterondernemingen van de Apple-groep beschikten over die benodigde capaciteit. De winst werd dus in Ierland behaald en moest in Ierland worden belast. Dit is door deze belastingafspraak niet gebeurd, en dus is er sprake van ongeoorloofde staatssteun. Ierland moet nu de belasting terugvorderen die Apple in de jaren 2003-2014 niet in Ierland betaald heeft.

Het is aan de Ieren om hun eigen belastingstelsel in te richten en te bepalen welke tarieven zij fair vinden. Maar de Ieren moeten zich wel aan de gangbare Europese wetgeving houden aangaande ongeoorloofde staatssteun. Het kan niet zo zijn dat de kleine ontwikkelaar fors in de buidel moet tasten om alle lasten te voldoen, terwijl een multinational er met een fooi vanaf komt. Het is dan ook helemaal terecht dat de Commissie de Ierse fiscus teruggefloten heeft. We blijven dit soort praktijken natuurlijk scherp in de gaten houden.


Europees fonds voor de aanpassing aan de globalisering
De voorbije week hebben we ook een evaluatie gemaakt van de resultaten in de afgelopen jaren van het zogeheten Europees fonds voor de aanpassing aan de globalisering, afgekort het EGF. Het EGF biedt steun aan mensen die hun baan verliezen als gevolg van globalisering, zoals door de sluiting van grote bedrijven, of door de wereldwijde economische en financiële crises. Oorspronkelijk werd het EGF ingesteld om solidariteit te betonen met deze werknemers die hun baan hebben verloren bij grootschalige ontslagrondes. Deze ontslagen moeten daarnaast een grote impact hebben op de regionale of lokale economie. Later werd het ‘bereik’ van EGF vergroot, en sinds 2013 is het ook van toepassing op groepen werknemers die ontslagen zijn vanwege de wereldwijde economische en financiële crises.

In de praktijk is het EFG een vorm van cofinanciering, waarbij het samen met lokale, regionale en nationale autoriteiten projecten ondersteunt die ontslagen werknemers helpen een nieuwe baan te vinden of een eigen onderneming op te zetten. Ook helpt het fonds in het aanbieden van bijscholing en omscholing, mentorschap, en het managen van werk-naar-werk trajecten.

Op het fonds kan alleen aanspraak worden gemaakt als er door een bedrijf (inclusief leveranciers en afnemers) meer dan 500 gedwongen ontslagen vallen, of er een groot aantal werknemers in een specifieke sector in een regio worden ontslagen. Waar structuur- en investeringsfondsen een strategisch langetermijnperspectief hanteren om te kunnen inspelen op sociale gevolgen van economische veranderingen, is dit fonds een eenmalige ondersteuning voor beperkte tijd, en kan daardoor gerichter worden toegepast. De resultaten van dit fonds zijn goed, en mede dankzij deze financiele ondersteuning vanuit Europa hebben duizenden ontslagen werknemers een nieuwe baan kunnen vinden. Goede rapportcijfers dus, maar het blijft natuurlijk een fonds dat ik het liefst zo min mogelijk inzet. Hoe minder ontslagen er plaatsvinden in de EU, hoe beter.
 


Einde aan sociale dumping

Sociale dumping in Europa stond deze week ook hoog op de agenda. Alleen met realistische en efficiënte maatregelen - zoals het handhaven van bestaande regels, het fatsoenlijk uitrusten van arbeidsinspecties en een betere implementatie van Europese richtlijnen, kunnen we deze sociale fraude bestrijden. 



Wist u dat...

... het Bureau van het Europees Parlement bestaat uit de Voorzitter, 14 ondervoorzitters en 5 quaestoren.

... zij verantwoordelijk zijn voor de financiële, organisatorische en administratieve zaken in het Parlement.

.... de Dalai Lama deze week op bezoek was in het Europees Parlement

.... ik meewerk aan de Single Seat Campagne waarbij we ons inzetten voor één enkele vergaderplek van het Europees Parlement.

... u zich ook in kan zetten voor één vergaderplek door bijvoorbeeld het tekenen van de petitie op www.singleseat.eu
 

Spanningen in Turkije ondermijnen relatie met EU
Afgelopen zomer poogde een deel van het Turkse leger door middel van een staatsgreep de macht in Turkije over te nemen. Naar eigen zeggen wilden de coupplegers hiermee de democratie en grondwettelijke orde herstellen. Ik veroordeel deze actie sterk. Geweld is niet de juiste methode om een democratisch gekozen regering af te zetten.

President Erdoğan wijst Fethullah Gülen aan als het brein achter de mislukte couppoging en heeft als reactie hierop duizenden rechters, overheidsfunctionarissen, militairen, en onderwijzers uit hun functie gezet op verdenking banden met de Gülen-beweging te hebben. Tevens moesten tientallen mediakantoren hun deuren gedwongen sluiten. Daarnaast zijn er afgelopen week 28 gekozen burgemeesters ontslagen omdat zij PKK of Gülen aanhangers zouden zijn. Hoe langer de nasleep van de coup duurt, hoe meer vragen zullen rijzen. Samen met Ria Oomen ben ik in de afgelopen jaren vaak in Turkije geweest, en Ria sprak daar als Turkije-rapporteur van het Europees Parlement keer op keer haar grote zorgen uit over het gebrek aan een functionerende rechtsstaat in het land, het ontbreken van onafhankelijke en onpartijdige rechters en de vrijheid en onafhankelijkheid van de media. De gebeurtenissen van de afgelopen maanden bewijzen eens te meer dat Turkije nog een hele lange weg te gaan heeft.

Na de mislukte couppoging zijn de Turkse interne spanningen ook overgeslagen naar Nederland en andere Europese landen. Dit uitte zich in demonstraties en geweldsconflicten tussen Erdoğan- en Gülen-aanhangers. Dinsdag debatteerden we in het Europees Parlement over de situatie in Turkije. Het land speelt een belangrijke rol in de Europese aanpak van de migratiecrisis. Echter lijkt de relatie tussen de EU en Turkije momenteel meer gespannen dan ooit, zo oordeelde ook Eurocommissaris Mogherini.


EU Laissez Passer voor terugkeer van migranten
Het Europees Parlement heeft vandaag gestemd over het vernieuwen van de EU Laissez Passer, een Europees reisdocument dat de terugkeer faciliteert van uitgeprocedeerde migranten die over geen identiteitspapieren meer beschikken. Het ontbreken van de juiste papieren is in de praktijk een grote belemmering voor de terugkeer. Een alternatief Europees reisdocument was dan ook hard nodig. Terugkeer van uitgeprocedeerde asielzoekers is de achilleshiel van ons asiel- en migratiebeleid en is wat mij betreft ook te lang als sluitstuk gezien in plaats van als een noodzakelijke voorwaarde voor een goed werkend asielbeleid in de EU.

Rond de 400.000 tot 500.000 migranten worden jaarlijks verzocht om Europa te verlaten. In de praktijk geeft slechts 40% van de mensen ook echt gevolg aan dit verzoek. Dat betekent dat 60%, zo’n 240.000 tot 300.000 migranten per jaar, zich niks aantrekt van onze regels, processen en wetten en gewoon hier blijft. Dit is een gigantisch groot probleem. Het vastlopen van steeds meer uitgeprocedeerde asielzoekers is funest voor het draagvlak voor de opvang van vluchtelingen die echt onze hulp verdienen. Want laat daar geen misverstand over bestaan: het zijn de echte vluchtelingen die vluchten voor oorlog en geweld en in Europa bescherming zoeken, die hier de dupe van worden.

Zie hier mijn bijdrage aan het debat